سميره مختار الليثي ( مترجم : محمد حاجى تقى )

113

جهاد الشيعة في العصر العباسي الأول ( جهاد شيعه در دوره اول عباسى ) ( فارسى )

مراسم حج تمتع يا عمره به مكه مىآمد ، قريش براى تجليل و تكريم او جايگاه خود را در مسجد الحرام به او اختصاص مىداد . آنان با نشستن او ، مىنشستند و با راه رفتن او ، راه مىرفتند و اين گونه احترامش مىكردند تا از حرم خارج شود . « 1 » على بن عبد اللّه ترجيح داد از آشفتگىهاى سياسى كه از عصر يزيد بن معاويه آغاز شده و تا دوره مروان بن حكم و فرزندش عبد الملك ادامه يافته بود ، دورى گزيند . عبد الملك بن مروان ، خليفه اموى ، با بحران‌هاى سياسى فراوانى روبه‌رو شد . توابين در سرزمين عراق به خون‌خواهى حسين بن على شوريدند . پس از آن‌ها مختار بن ابى عبيد ثقفى هم در عراق قيام كرد و اعلام داشت كه وزير محمد بن حنفيه است « 2 » و قيام او براى خون‌خواهى اهل بيت است . از ديگر بحران‌هاى دوره عبد الملك ، عبد اللّه بن زبير بود كه بر حجاز خلافت مىكرد و هم‌چنان بر بخشى از سرزمين‌هاى اسلامى سيطره داشت . اين شرايط ، عبد الملك را به فكر دل‌جويى از خاندان عباسى انداخت كه فرعى از هاشميان بوده و سكوت پيشه كرده بودند ، حال آن‌كه علويان قيام و خشم خود را بر دولت اموى آشكارا بيان مىكردند . از اين‌رو ، عبد الملك با دل‌جويى از على بن عبد اللّه ، هدايايى براى او ارسال كرد . سپس روستاى حميمه را ، كه در شرق اردن و در سرزمين شراة از ناحيه بلقا بود ، به او بخشيد . هم‌چنين اموال فراوانى به او داد تا بتواند براى خود در آن‌جا قصرى بسازد . بعضى از عباسيان در اطراف آن قصر براى خود خانه‌هايى ساختند و بدين‌سان ، به جاى طائف كه عبد اللّه بن عباس به آن‌جا مهاجرت كرده بود ، حميمه مركز فعاليت عباسيان شد . « 3 » دگرگونى روابط عباسيان و امويان روابط بين على بن عبد اللّه و خليفه بعد ، وليد بن عبد الملك ، دگرگون شد . پس از مرگ عبد الملك ، يكى از زنان او به نام لبابه ، دختر عبد اللّه بن جعفر بن ابى طالب ، تصميم

--> ( 1 ) . ابن خلّكان ، وفيات الأعيان ، ج 2 ، ص 437 . ( 2 ) . يا محمد بن على بن ابى طالب . ( 3 ) . ابن خلّكان ، وفيات الأعيان ، ج 2 ، ص 438 .